Saraydüzü, Leylek Şenliği’ne hazırlanıyor!

Her yıl çok sayıda leyleğe ev sahipliği yapan Sinop’un Saraydüzü ilçesine bağlı Cumaköy, bölgenin toplumsal ve ekonomik yapısına katkı sağlayacak Leylek Şenliği’ne ev sahipliği yapacak.

Saraydüzü ilçesine bağlı Cumaköy, her yıl mart ayında gelen ve ağustos sonunda kadar yaklaşık 6 ay boyunca konaklayarak yavru büyüten çok sayıda leyleğe ev sahipliği yapıyor. Kuluçka ve yavru büyütme süreçlerini Cumaköy ovasında tamamlayan leylekler, her yıl sonbaharın yaklaşmasıyla ağustos ayı sonlarında sıcak bölgelere göç ediyor.

Her yıl çok sayıda leyleğin kuluçkalama ve yavru büyütmesine şahitlik eden Cumaköy, bölgenin fiziksel altyapısına, sosyo-ekonomisine ve kültürel yaşamına katkı sağlayacak Leylek Şenliği’ne ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor.

20 Haziran 2026, Cumartesi günü ziyaretçilerine kapılarını açacak olan Leylek Şenliği’nin hayata geçirilmesi için bugün Sinop Valiliğinde imza töreni düzenlendi. Saraydüzü Kaymakamlığı, Sinop Üniversitesi, Doğa Koruma ve Milli Parklar 10. Bölge Müdürlüğü, YEDAŞ Bölge Müdürlüğü, İl Özel İdaresi ve İl Milli Eğitim Müdürlüğü arasında imzalanan protokol ile Leylek Şenliği’nin hazırlıkları resmen başladı.

Leylek Şenliği’nin, bölgenin eşsiz doğal zenginliğini korumak, çevre bilincini artırmak, kuş bilimi alanında farkındalık oluşturmak ve bütüncül bir köy kalkınması örneği oluşturmak amacıyla başlatıldığını dile getiren Sinop Valisi Dr. Mustafa Özarslan, imza töreninde yaptığı konuşmada şu ifadelere yer verdi;

“Valiliğimiz öncülüğünde, paydaş kurumlarımızın iş birliği ile Sinop’umuzun doğa incisi Saraydüzü ilçemize bağlı Cumaköy’de ‘Leylek Şenliği’ hayata geçiriliyor.

Cumaköy’ümüzün fiziksel altyapısına, sosyo-ekonomik hayatına kaldıraç etkisi yapacak olan şenlik, 20 Haziran’da başlıyor.

Her yıl mart ayının başından ağustos ayının sonuna kadar yaklaşık 6 ay boyunca 120 leylek Cuma Ovası’nda bizlere misafir oluyor. Bu leylekler yavrulama süreçlerini ovamızda tamamlıyorlar.

Biz de bu eşsiz doğal zenginliğimizi korumak, çevre bilincini artırmak, kuş bilimi alanında farkındalık oluşturmak ve bütüncül bir köy kalkınması örneğini oluşturmak amaçlı bu başlattığımız bu etkinliği başlatıyoruz.

Cumaköy’de 20 Haziran’da Valiliğimiz koordinesinde gerçekleştirilecek Leylek Şenliği’nde, leylekleri konu edinen panel-mini bilimsel oturum, şiir, hikâye, canlı resim performans aktiviteleri, fotoğraf kulübümüzün sergisi, mini müzik/folklor gösterileri, çocuklar için aktiviteler, kırsal doğa turları, köy alanına kurulan stantlar, sergiler ve köyün kadınlarının elinden leziz yöresel yiyecekler olacak. Şenliğimizin öznesi olan leyleklerimiz; Saraydüzü Cuma Ovası’nda bulunan Cumaköy, Cumatabaklı, Cumakayalı köyümüzün ve Yenice köyleri olmak üzere toplam dört köyümüzün sosyo-ekonomik kalkınması, kültürel ve yerel ekonomisinin canlanması, yaşam kalitesinin yükseltmesi için de yerel aktörlerin (Muhtar, Üretici Sulama Birliği vb.) ve kurumsal kamu paydaşlarımızın şenlik vasıtasıyla bir araya getirecek. Örnek bir bütüncül ve sistematik köy kalkınması ortaya koyacağız.

Kır ile kent arasındaki gelişmişlik farkları azaltılacak

Kır ile kent arasındaki gelişmişlik farklarının azaltılması ve şenlik yapılacak köyümüzde sosyo-ekonomik gelişmeyi sağlamak amaçlı İl Özel İdaremiz tarafından köy yollarımızın standartlarının yükseltilmesi, evsel katı atık ve kanalizasyon/bireysel foseptik yönetim sistemlerinin takibi yapılacak.

Köylerimizin mekânsal ve fonksiyonel ihtiyaçları İl Özel İdaremizin İmar Şubesince tespit edilecek.

Ekim–dikim alanları ya da bağ–bahçe alanlarının düzenlenmesi ve ürün deseninin belirlenmesinden, mimari çevrenin tasarımına, etkinlik alanlarının belirlenmesinden, köyün kamu hizmet mekanları, tarımsal ürünlerin pazarlama–depolama–satış vb ticaret ünitelerinin tasarımına dek uzanan bir çalışma yapılacak.

Cuma Ovası’nda bulunan başta Cumaköy’de somut ya da somut olmayan kültürel miras değerlerin (köy mimarisi, köy gastronomisi ya da geleneksel el sanatları–zanaat gibi) Sinop İl Kültür ve Turizm Müdürlüğümüzce envanteri yapılacak.

Bu çerçevede, mimar, arkeolog, sanat tarihçisi, tarihçi, sosyolog, halk bilimci gibi bilim insanları eşliğinde potansiyel köy mirası zenginliklerimizin köylümüzün sosyo–ekonomik kalkınma sürecine katkı verecek.

Bölgede dere ıslah çalışmaları yapılacak

DSİ tarafından dere ıslah çalışmaları ve suyun kullanımında tasarruf ve suyun verimli kullanımı konusunda eğitim çalışmaları yapılacak.

DSİ tarafından inşa edilmiş veya halen inşa edilmekte olan ya da planlanan sulama tesislerinin verimli kullanımının sağlanması, sulama tesislerinin bakım/onarım ve yönetim/denetimine yönelik teknik altyapı çalışmaları, planlanan bitki üretim desenleri hakkında köylümüz bilgilendirilecektir.

Sinop Tarım ve Orman İl Müdürlüğümüz ile Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunca(TKDK) söz konusu dört köyümüzde kırsal/köy kalkınmasını destekleyecek ve kendi kurumlarının tarım/hayvancılık desteklerine yönelik bu köylerimizde baskın bir farkındalık çalışmaları yapacak.

Bilimsel çalışmaların ışığında, sosyal sorumluluk bilinciyle düzenlenecek

Başta Sinop Üniversitemiz olmak üzere üç üniversitemiz birlikte beş yıldır “SİNOP SARAYDÜZÜ CUMA OVASI LEYLEK POPÜLASYONUNUN TAKİBİ PROJESİ”ni devam ettirerek, bölgede kuş bilimi, ekoloji ve misafir leyleklerimizi halkalama çalışmalarını sürdürüyor ve bu bilimsel çalışmaya paydaşlar kurumsal destek verecek.

YEDAŞ güçlü bir paydaş olarak sosyal sorumluluk bilinciyle 35 adet elektrik direğine leylek yuvası platformu monte etti. Leylek yuvası platformuna dönük bu çalışmalarını köylerimizde kesintisiz devam ettirecek. Ayrıca 20 Haziran’daki şenliğin organizasyon sponsorluğunu üstlenecek.

Şu anda Cuma Ovası genelinde toplam 55 leylek yuvamız var. Bu yuvaların yaklaşık %70’i leyleklerimizce kullanılıyor ve leyleklerimiz kuluçkaya yatmış durumda.

Tarım ve Orman İl Müdürlüğümüz, Orman Bölge Müdürlüğümüz ve Doğa Koruma ve Millî Parklar 10. Bölge Müdürlüğü ekipleri de bölgede ekosistemin korunması için biyo-çeşitliliğin korunmasına yönelik çalışmalarını sürdürüyor.

Bölge Müdürlüğümüz şenlik günü öncesinde Leylek temalı “Giriş Kapısı”nı köyümüze veya Sinop-Samsun yolu üzerine yerleştirecek.

Bölgeye ‘Leylek Müzesi’ yapılacak

Ayrıca Müdürlüğümüz Cumaköy’de bir ‘Leylek Müzesi’ oluşturmayı planlıyor.

Cumaköyü ziyaret edenlerin ve öğrencilerimizin, bölgede yaşayan leylek dışındaki farklı türdeki kuşları da bu müzede inceleme ve türler hakkında bilgi alma fırsatları olacak.

Saraydüzü Kaymakamlığımızın koordinesinde Cuma Ovası’nda bulunan Cumaköy, Cumatabaklı köyü, Cumakayalı ve Yenice Köy Muhtarlıklarınca koruyucu halk sağlığı kapsamında ‘tertemiz ve bembeyaz köylerimiz’ temalı etkinlik ve faaliyetler yapılacak,

Milli Eğitim Müdürlüğümüz de Leylek Müzesini ‘Okul Dışı Öğrenme Ortamları’ olarak değerlendirerek; bitkiler, hayvanlar ve insanların doğal bir hassas sistemin birer parçası olduklarını vurgulayarak, öğrencilerimizin kaliteli ve doğal yaşamla ilişkili pratik eğitim almalarını sağlayacak.

Doğa Koruma ve Millî Parklar Genel Müdürlüğünün 2025 yılı verilerine göre, Cumaköy’de halkalanan bir leylek 7.182 km uzaklıktaki Güney Afrika’da görüldü.

Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün

2025 yılı halkalama raporunda göre Türkiye’de Saraydüzü ilçemizde Cumaköy’de 12.06.2024 tarihinde halkalanan leylek 7.182 km uzaklıktaki Güney Afrika’da canlı olarak 09.03.2025 tarihinde gözlemlenmiştir.

Bu leylek ülkemizde halkalanan toplam 31 adet kuş arasında gözlenen en uzak mesafeli olandır.

Bu veri Cuma Ovamızın ve bu ovada bulunan köylerimizin ne kadar kıymetli bir göç rotası üzerinde olduğunu da açıkça gösteriyor.

Tüm bu çalışmalara katkı sunan paydaş kurumlarımıza gönülden teşekkür ediyor; doğaya, biyo-çeşitliliğe, kır/köy hayatına ve bilime ilgi duyan, kalabalık şehir hayatının verdiği stresten kaçınmak isteyen herkesi bu güzel şenliğimize davet ediyoruz.”

Muhabir: Ümit Can Gökçen